Ντίσελντορφ – Μια ανησυχητική δημογραφική εικόνα για το μέλλον της Γερμανίας και ειδικότερα για το πολυπληθέστερο κρατίδιό της, τη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, διαμορφώνουν τα νεότερα στοιχεία που ήρθαν στο φως της δημοσιότητας.
Σύμφωνα με τις επικαιροποιημένες εκτιμήσεις των ερευνητών, ο πληθυσμός αναμένεται να συρρικνωθεί με ρυθμούς πολύ ταχύτερους από ό,τι είχε προβλεφθεί στο παρελθόν, ανατρέποντας τον μέχρι τώρα σχεδιασμό.
Οι ερευνητές του Ινστιτούτου ifo, αναλύοντας την τρέχουσα πρόγνωση της Ομοσπονδιακής Στατιστικής Υπηρεσίας, βρέθηκαν μπροστά σε δεδομένα που προκαλούν προβληματισμό.
Ενώ προγενέστερες μελέτες έκαναν λόγο για πληθυσμιακή σταθερότητα ή ακόμη και ελαφρά άνοδο έως το 2030, τα νέα μοντέλα δείχνουν μια σαφή και επιταχυνόμενη πτωτική τάση της τάξης του 10% για το σύνολο της Γερμανίας.
Η «απώλεια» των δύο εκατομμυρίων
Για τη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία, οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί. Οι προβλέψεις τοποθετούν τον πληθυσμό του κρατιδίου στα 16 εκατομμύρια κατοίκους το έτος 2070.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι, μέσα στις επόμενες δεκαετίες, η περιοχή θα χάσει περίπου δύο εκατομμύρια ανθρώπους σε σχέση με τα σημερινά επίπεδα.
Τόσο το Ινστιτούτο ifo όσο και η Ομοσπονδιακή Στατιστική Υπηρεσία συγκλίνουν πλέον σε αυτή την εκτίμηση, η οποία βασίζεται σε πιο στέρεα και επικαιροποιημένα δεδομένα.
Η αναθεώρηση αυτή προέκυψε διότι οι προηγούμενες προβλέψεις είχαν υπερεκτιμήσει τόσο τους δείκτες γεννητικότητας όσο και τις ροές μετανάστευσης.
Παράλληλα, καθοριστικό ρόλο έπαιξε η ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων της Απογραφής του 2022 (Zensus 2022), η οποία παρείχε μια ακριβέστερη εικόνα της πληθυσμιακής βάσης, οδηγώντας σε αναπροσαρμογή των μοντέλων υπολογισμού θνησιμότητας, γεννήσεων και μετακινήσεων.
Η μετανάστευση δεν καλύπτει το κενό των γεννήσεων
Ο βασικός πυρήνας του προβλήματος παραμένει η υπογεννητικότητα. Όπως εξηγεί ο καθηγητής Joachim Ragnitz από το Ινστιτούτο ifo, ο αριθμός των γεννήσεων υπολείπεται σημαντικά του παρελθόντος.
Μέχρι πρότινος, το έλλειμμα αυτό καλυπτόταν από τη μετανάστευση, διατηρώντας το ισοζύγιο σχετικά σταθερό.
Ωστόσο, οι ειδικοί εκτιμούν ότι στο μέλλον η «δεξαμενή» της μετανάστευσης δεν θα είναι αρκετή για να αντισταθμίσει τη φυσική μείωση του πληθυσμού.
Το σενάριο εργασίας προβλέπει ότι η ετήσια μετανάστευση προς τη Γερμανία θα παραμείνει σταθερή ή θα αυξηθεί μόνο οριακά, αδυνατώντας να αναπληρώσει τις απώλειες.
Πίεση στο ασφαλιστικό και ανάγκες φροντίδας
Η δημογραφική αυτή μεταβολή δεν είναι απλώς ένα στατιστικό μέγεθος, αλλά φέρνει αλυσιδωτές επιπτώσεις στην οικονομία και την κοινωνία.
Λιγότεροι κάτοικοι σημαίνει λιγότεροι εργαζόμενοι που συνεισφέρουν στα ασφαλιστικά ταμεία. Ο καθηγητής Ragnitz επισημαίνει ότι η μείωση του πληθυσμού από μόνη της δεν θα ήταν καταστροφική, αν δεν συνοδευόταν από τη ριζική αλλαγή της ηλικιακής δομής.
Καθώς το ποσοστό των ηλικιωμένων θα αυξάνεται, θα μεγαλώνει δραματικά και η ανάγκη για νοσηλευτικό προσωπικό και φροντιστές, σε μια περίοδο που το εργατικό δυναμικό θα συρρικνώνεται.
Το μόνο ίσως θετικό σημείο που εντοπίζουν οι ερευνητές σε αυτή τη ζοφερή πρόβλεψη αφορά την αγορά κατοικίας: λιγότεροι άνθρωποι θα μεταφραστούν σε μικρότερη ζήτηση για στέγαση, γεγονός που θα μπορούσε να οδηγήσει σε αποκλιμάκωση των τιμών και χαλάρωση της πίεσης στο Real Estate.
