Ουγγαρία – Σε μια ανοιχτή και μετωπική θεσμική σύγκρουση με τις ευρωπαϊκές αρχές εξελίσσεται η επιμονή της ουγγρικής ηγεσίας να διατηρήσει σε ισχύ το αμφιλεγόμενο φορολογικό καθεστώς που επιβάλλει υπέρογκες χρεώσεις στις πολυεθνικές επιχειρήσεις λιανικής.
Η στρατηγική της Βουδαπέστης, η οποία στοχεύει αποκλειστικά σε ομίλους με έδρα εκτός της χώρας, έχει ήδη προκαλέσει την έντονη αντίδραση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία προχώρησε σε επίσημη νομική προσφυγή. Η επιβολή αυτού του ειδικού τέλους έχει δημιουργήσει τεράστια οικονομικά βάρη σε μεγάλους παίκτες της αγοράς, οδηγώντας τους σε μακροχρόνιες ζημίες και εγείροντας σοβαρά ερωτήματα για την ελευθερία εγκατάστασης εντός της ενιαίας ευρωπαϊκής αγοράς. Η μάχη μεταφέρεται πλέον στις δικαστικές αίθουσες.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Νομική προσφυγή: Η Κομισιόν παρέπεμψε τη Βουδαπέστη στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο στα τέλη Απριλίου.
- Τεράστιο κόστος: Μόνο το 2024, η αυστριακή αλυσίδα Spar κατέβαλε περίπου 75 εκατομμύρια ευρώ σε έκτακτους φόρους.
- Δημοσιονομικό κενό: Το υπουργείο Οικονομικών της χώρας επικαλείται το έλλειμμα, το οποίο αναμένεται να ξεπεράσει το 5% του ΑΕΠ.
Το αδιέξοδο με τις πολυεθνικές: Γιατί η Κομισιόν παρεμβαίνει νομικά
Η απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να σύρει την Ουγγαρία ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου εστιάζει στην καταπάτηση θεμελιωδών κοινοτικών κανόνων. Όπως αναφέρεται σε σχετικές αναλύσεις, ο αμφιλεγόμενος μηχανισμός περιορίζει δραστικά την ελευθερία εγκατάστασης, καθώς επιβαρύνει στοχευμένα μόνο τους διεθνείς ομίλους, αφήνοντας στο απυρόβλητο τις εγχώριες επιχειρήσεις. Η πολιτική αυτή έχει εγκλωβίσει κολοσσούς του λιανεμπορίου, όπως η Spar, η Penny, η dm και η Tesco, σε ένα καθεστώς συνεχών οικονομικών απωλειών, καθιστώντας την επιχειρηματική τους δραστηριότητα εξαιρετικά ζημιογόνα. Οι πιέσεις αυξάνονται ασφυκτικά.
Ενδεικτικό του μεγέθους της οικονομικής αφαίμαξης είναι το γεγονός ότι η αυστριακή αλυσίδα Spar, η οποία κατέχει τη δεύτερη θέση στην ουγγρική αγορά τροφίμων με ετήσιο κύκλο εργασιών που αγγίζει τα 2,8 δισεκατομμύρια ευρώ, αναγκάστηκε να καταβάλει το ποσό των 75 εκατομμυρίων ευρώ για το έτος 2024. Ο Διευθύνων Σύμβουλος της εταιρείας, Hans Reisch, χαρακτήρισε το μέτρο κατάφωρα διακριτικό, ζητώντας από τις Βρυξέλλες την άμεση έναρξη διαδικασίας ελέγχου κρατικών ενισχύσεων. Παράλληλα, ο επικεφαλής του ομίλου αξιώνει περαιτέρω νομικές ενέργειες κατά της Βουδαπέστης σχετικά με την αυστηρή επιβολή ανώτατων ορίων στα περιθώρια κέρδους, μια ρύθμιση που έλαβε νέα παράταση από το εθνικό κοινοβούλιο. Το επιχειρηματικό περιβάλλον δοκιμάζεται.
Η δικαιολογία του ελλείμματος: Πώς απαντά η ουγγρική κυβέρνηση
Απέναντι στον καταιγισμό των νομικών και εταιρικών πιέσεων, η κυβερνητική ηγεσία της χώρας, μέσω του πρωθυπουργού Peter Magyar, προσπαθεί να ισορροπήσει ανάμεσα στις δημοσιονομικές ανάγκες και τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις. Κατά τη διάρκεια επίσημης διπλωματικής επίσκεψης στη Βιέννη, ο επικεφαλής της κυβέρνησης παρακάθισε σε γεύμα παρουσία κορυφαίων στελεχών του εμπορίου, υποσχόμενος ότι το ζήτημα της φορολογικής ασυμμετρίας θα εξεταστεί στο πλαίσιο μιας ευρύτερης, μελλοντικής μεταρρύθμισης. Ωστόσο, η υφιστάμενη πραγματικότητα των κρατικών ταμείων υπαγορεύει διαφορετικές προτεραιότητες για το άμεσο μέλλον. Οι υποσχέσεις μετατίθενται.
Η βασική επιχειρηματολογία του κρατικού μηχανισμού εδράζεται στην ανάγκη κάλυψης του τεράστιου δημοσιονομικού κενού, καθώς η Ουγγαρία καταγράφει ένα από τα υψηλότερα ελλείμματα εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει το 5% της συνολικής οικονομικής παραγωγής για το τρέχον έτος. Κλείνοντας κάθε παράθυρο άμεσης απόσυρσης του φόρου, ο Υπουργός Οικονομικών Andras Karman ξεκαθάρισε ότι η διοίκηση δεν προτίθεται να απεμπολήσει βραχυπρόθεσμα μια τόσο σημαντική πηγή εσόδων. Πλέον, όλα τα βλέμματα στρέφονται στην Επίτροπο Ανταγωνισμού Tessa Ribera, η οποία διαθέτει τη θεσμική ισχύ να παγώσει άμεσα την εφαρμογή του μέτρου, εφόσον προχωρήσει στην επίσημη ενεργοποίηση της έρευνας. Η οριστική λύση θα δοθεί από τα δικαστήρια.
