Ελβετία – Σοβαρό ζήτημα με την εγκυρότητα χιλιάδων επιστολικών ψήφων ανακύπτει ενόψει των επερχόμενων εκλογικών διαδικασιών, καθώς ένας σημαντικός αριθμός εκλογέων χάνει το δικαίωμα συμμετοχής λόγω εκπρόθεσμης ταχυδρόμησης των φακέλων.
Η επιστολική ψήφος, η οποία αποτελεί βασικό πυλώνα του ελβετικού εκλογικού συστήματος εξυπηρετώντας περισσότερους από πεντέμισι εκατομμύρια εγγεγραμμένους ψηφοφόρους, απαιτεί αυστηρή τήρηση των χρονοδιαγραμμάτων παράδοσης, προκειμένου τα ψηφοδέλτια να φτάσουν εγκαίρως στις δημοτικές αρχές και να συμπεριληφθούν στην τελική καταμέτρηση.
Η ανησυχητική εικόνα στα τοπικά ταχυδρομεία και ο κίνδυνος ακύρωσης
Σύμφωνα με αναφορές που έρχονται στο φως της δημοσιότητας από εργαζομένους στις ταχυδρομικές υπηρεσίες, το πρόβλημα λαμβάνει εκτεταμένες διαστάσεις μετά από κάθε εκλογική αναμέτρηση.
Ένας υπάλληλος, ο οποίος δραστηριοποιείται σε έναν μεσαίου μεγέθους δήμο και διατηρεί την ανωνυμία του, επεσήμανε την κατάσταση περιγράφοντας πως εκατοντάδες φάκελοι ψηφοφορίας φτάνουν στα τοπικά υποκαταστήματα αμέσως μετά την ολοκλήρωση της εκλογικής Κυριακής.
Η καθυστέρηση αυτή καθιστά τη συμμετοχή των συγκεκριμένων πολιτών απολύτως άκυρη. Λαμβάνοντας υπόψη τη συγκεκριμένη τοπική εικόνα και κάνοντας αναγωγή σε εθνικό επίπεδο, οι αρμόδιοι εκτιμούν ότι χιλιάδες επιστολικές ψήφοι σε ολόκληρη τη χώρα δεν λαμβάνονται τελικά υπόψη από τις εφορευτικές επιτροπές κατά τη διαδικασία της διαλογής.
Το βασικότερο σφάλμα στο οποίο υποπίπτουν οι πολίτες αφορά τον λανθασμένο υπολογισμό του χρόνου που απαιτείται για τη μεταφορά της αλληλογραφίας.
Όπως εξηγούν οι γνώστες της διαδικασίας, οι επιστολές δεύτερης κατηγορίας (B-Post) χρειάζονται συνήθως τέσσερις ολόκληρες ημέρες για να φτάσουν στον τελικό τους προορισμό.
Κατά συνέπεια, η ταχυδρόμηση των εκλογικών εγγράφων στα μέσα της εβδομάδας, και συγκεκριμένα την Τετάρτη πριν από την ψηφοφορία, δεν επαρκεί σε καμία περίπτωση για την εμπρόθεσμη παράδοση.
Οι εργαζόμενοι εκφράζουν τη λύπη τους για το γεγονός ότι τόσοι πολλοί άνθρωποι μπαίνουν στον κόπο να μελετήσουν τα θέματα και να συμπληρώσουν τα ψηφοδέλτια, αλλά τελικά η φωνή τους δεν ακούγεται στην κάλπη λόγω μιας απλής γραφειοκρατικής αμέλειας στην αποστολή του φακέλου.
Η αυστηρότητα του συστήματος δεν αφήνει περιθώρια για εξαιρέσεις, καθώς η νομοθεσία επιβάλλει την άμεση καταστροφή των εκπρόθεσμων ψήφων προκειμένου να διασφαλιστεί το αδιάβλητο της διαδικασίας.
Η τεράστια επιμελητειακή πρόκληση για την κρατική υπηρεσία
Η διαχείριση αυτού του τεράστιου όγκου αλληλογραφίας συνιστά μια πρωτοφανή επιμελητειακή πρόκληση για την κρατική ταχυδρομική υπηρεσία (Schweizerische Post).
Σε κάθε ομοσπονδιακή ψηφοφορία, ο οργανισμός αναλαμβάνει το βαρύ έργο της διανομής του εκλογικού υλικού σε περίπου πεντέμισι εκατομμύρια δικαιούχους σε κάθε γωνιά της επικράτειας.
Δεδομένου ότι περίπου το ήμισυ του εκλογικού σώματος επιλέγει σταθερά την επιστολική οδό για την άσκηση του εκλογικού του δικαιώματος, η κρατική εταιρεία καλείται να επιστρατεύσει τεράστιους πόρους για την ομαλή διεκπεραίωση της επιστροφής των φακέλων.
Η εκπρόσωπος τύπου του οργανισμού, Silvana Grellmann, υπογράμμισε στο πλαίσιο σχετικών δηλώσεων την ανάγκη για εντατικοποίηση των προσπαθειών από πλευράς του προσωπικού προκειμένου να ανταπεξέλθει στον αυξημένο φόρτο εργασίας των ημερών.
Αναλόγως των τελικών ποσοστών συμμετοχής, περισσότεροι από ένα εκατομμύριο φάκελοι με συμπληρωμένα ψηφοδέλτια διακινούνται μέσω του ταχυδρομικού δικτύου με κατεύθυνση τα κατά τόπους δημαρχεία.
Οι υπηρεσίες διαλογής είναι υποχρεωμένες να προωθήσουν όλους τους φακέλους στις δημοτικές αρχές, ανεξάρτητα από το εάν αυτοί έχουν κατατεθεί εμπρόθεσμα ή εκπρόθεσμα από τους πολίτες.
Ωστόσο, η ίδια η εταιρεία δεν είναι σε θέση να παρέχει ακριβή, συγκεντρωτικά στατιστικά στοιχεία σχετικά με τον συνολικό αριθμό των εκλογικών εγγράφων που παραλαμβάνονται με καθυστέρηση σε πανεθνική κλίμακα μετά το πέρας κάθε εκλογικής αναμέτρησης, αφήνοντας την τελική διαλογή και ακύρωση στην ευχέρεια των κατά τόπους εφορευτικών επιτροπών.
Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι το βάρος της ευθύνης για την έγκαιρη αποστολή μετατοπίζεται αποκλειστικά στον ίδιο τον ψηφοφόρο, ο οποίος οφείλει να προνοήσει για τον σωστό προγραμματισμό των κινήσεών του.
Αυστηρές συστάσεις και κρίσιμες προθεσμίες για την αποστολή
Προκειμένου να αποφευχθούν τα φαινόμενα άκυρων ψηφοδελτίων και να διασφαλιστεί η απόλυτη εγκυρότητα της διαδικασίας, οι αρμόδιοι φορείς εκδίδουν σαφείς και αυστηρές οδηγίες προς το εκλογικό σώμα.
Ο χρυσός κανόνας ορίζει ότι όσο νωρίτερα πραγματοποιηθεί η αποστολή του εκλογικού φακέλου, τόσο πιο εξασφαλισμένη είναι η συμμετοχή.
Για όσους συνηθίζουν να αναβάλλουν τη διαδικασία, η απολύτως καταληκτική ημερομηνία παράδοσης των εγγράφων στις δημοτικές αρχές έχει οριστεί για την Παρασκευή, 6 Μαρτίου.
Βάσει αυτής της προθεσμίας, το ελβετικό ταχυδρομείο συνιστά στους πολίτες που επιλέγουν την ταχύρρυθμη αποστολή (A-Post) να καταθέσουν τους φακέλους τους το αργότερο μέχρι την Πέμπτη, 5 Μαρτίου.
Ωστόσο, η συντριπτική πλειοψηφία των προπληρωμένων εκλογικών φακέλων φέρει σήμανση κανονικής αλληλογραφίας (B-Post).
Σε αυτή την περίπτωση, η ταχυδρόμηση πρέπει να πραγματοποιηθεί υποχρεωτικά μέχρι την Τρίτη, 3 Μαρτίου, ώστε να υπάρχει επαρκής χρόνος για τη διαλογή και τη διανομή.
Οι εκπρόσωποι της υπηρεσίας συμβουλεύουν επίσης τους πολίτες να δίνουν ιδιαίτερη προσοχή στις αναγραφόμενες ώρες αποκομιδής που αναγράφονται στα χαρακτηριστικά κίτρινα γραμματοκιβώτια, καθώς και στις ώρες λήξης παραλαβής στα φυσικά υποκαταστήματα, ώστε να μην χάσουν την προθεσμία της ημέρας κυριολεκτικά την τελευταία στιγμή.
Για όσους ψηφοφόρους δεν καταφέρουν να τηρήσουν τις ταχυδρομικές προθεσμίες, η νομοθεσία των περισσότερων καντονίων προβλέπει μια τελευταία ευκαιρία, επιτρέποντας την αυτοπρόσωπη κατάθεση των ψηφοδελτίων στις κάλπες που παραμένουν ανοιχτές μέχρι το μεσημέρι της ίδιας της εκλογικής Κυριακής.