Ελβετία – Η ελβετική κυβέρνηση προχώρησε στην απόρριψη δύο ξεχωριστών αιτημάτων υπερπτήσης που υποβλήθηκαν από τις ένοπλες δυνάμεις των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής, με φόντο την κλιμάκωση της έντασης στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής.
Η απόφαση αυτή ελήφθη εν μέσω διεργασιών σχετικά με τη στάση που πρέπει να κρατήσει η χώρα, διατηρώντας ακέραιο το καθεστώς ουδετερότητας που παραδοσιακά την χαρακτηρίζει.
Παρόλο που το ανώτατο κυβερνητικό όργανο δεν έχει καταλήξει σε οριστική ετυμηγορία για το αν η τρέχουσα σύγκρουση εμπίπτει στον νομικό ορισμό του πολέμου, οι αρμόδιες αρχές πολιτικής αεροπορίας άναψαν κόκκινο στις αμερικανικές στρατιωτικές πτήσεις από τα τέλη Φεβρουαρίου.
Οι τεχνικοί λόγοι πίσω από την απόρριψη των αμερικανικών αιτημάτων
Σύμφωνα με επίσημη τοποθέτηση από το Ομοσπονδιακό Γραφείο Πολιτικής Αεροπορίας (Bundesamt für Zivilluftfahrt), τα δύο στρατιωτικά αιτήματα των Ηνωμένων Πολιτειών δεν εγκρίθηκαν λόγω καθαρά διαδικαστικών ζητημάτων.
Η εξέταση τέτοιων στρατιωτικών διελεύσεων απαιτεί ενδελεχείς ελέγχους και εκτεταμένες διευκρινίσεις από όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές προκειμένου να διασφαλιστεί η ασφάλεια και η τήρηση των διεθνών συνθηκών.
Η σημαντική καθυστέρηση στην προσκόμιση των απαραίτητων στοιχείων από την πλευρά των αιτούντων οδήγησε στην εκπνοή των αυστηρών προβλεπόμενων προθεσμιών. Ως αποτέλεσμα αυτού, κατέστη αναπόφευκτη η απόρριψή τους από τις ελβετικές αρχές.
Όπως αναφέρει ο ελβετικός τύπος, κάθε ξένο κράτος που επιθυμεί να διασχίσει τον εναέριο χώρο της χώρας με στρατιωτικά μέσα οφείλει να εξασφαλίσει εκ των προτέρων την ειδική διπλωματική άδεια.
Το αρμόδιο τμήμα πολιτικής αεροπορίας εξετάζει συστηματικά αυτά τα αιτήματα σε στενή συνεργασία με τη Διεύθυνση Διεθνούς Δικαίου (Direktion für Völkerrecht) του υπουργείου Εξωτερικών, καθώς και με την Πολεμική Αεροπορία, διασφαλίζοντας ότι τηρούνται με απόλυτη αυστηρότητα όλοι οι εθνικοί κανόνες.
Το νομικό καθεστώς της ουδετερότητας και οι διπλωματικές συνέπειες
Σε ανώτατο πολιτικό επίπεδο, το Ομοσπονδιακό Συμβούλιο (Bundesrat) σταθμίζει προσεκτικά τα δεδομένα της περιφερειακής σύγκρουσης μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών, του Ισραήλ και του Ιράν.
Ο Guy Parmelin επεσήμανε κατά τη διάρκεια κοινοβουλευτικής διαδικασίας στο Εθνικό Συμβούλιο ότι για να ενεργοποιηθεί πλήρως το δίκαιο περί ουδετερότητας, οι ένοπλες συγκρούσεις μεταξύ των κρατών πρέπει να πληρούν συγκεκριμένα, αυστηρά κριτήρια διάρκειας και έντασης.
Αυτή η αξιολόγηση αποτελεί κομβικό σημείο για την εξωτερική πολιτική, καθώς θα καθορίσει τις μελλοντικές κινήσεις της κυβέρνησης.
Σε περίπτωση που αποφανθεί ότι η κατάσταση συνιστά πόλεμο με βάση το δίκαιο της ουδετερότητας, η χώρα θα υποχρεωθεί να εφαρμόσει δραστικά μέτρα αποτροπής.
Αυτά τα μέτρα περιλαμβάνουν την καθολική απαγόρευση στρατιωτικών υπερπτήσεων από τα εμπλεκόμενα κράτη, εφόσον αυτές σχετίζονται άμεσα με πολεμικές επιχειρήσεις, καθώς και την πλήρη αναστολή των εξαγωγών οπλικών συστημάτων.
Μέχρι στιγμής, πάντως, οι αρχές διευκρινίζουν ότι δεν έχει κατατεθεί κάποιο επίσημο αίτημα μείζονος πολιτικής σημασίας που να αφορά την άμεση προετοιμασία ή την υποστήριξη πολεμικών ενεργειών στην περιοχή.