Βέλγιο – Η εφαρμογή της νομοθεσίας για τον τερματισμό της ζωής σε ασθενείς με ανίατες παθήσεις παρουσιάζει αξιοσημείωτη άνοδο, μεταβάλλοντας τον τρόπο με τον οποίο διαχειρίζεται το σύστημα υγείας τα τελικά στάδια σοβαρών νοσημάτων.
Τα επίσημα στοιχεία που καταγράφουν τη δραστηριότητα των ιατρικών υπηρεσιών υποδεικνύουν ότι η συγκεκριμένη επιλογή κερδίζει διαρκώς έδαφος, αποτελώντας πλέον ένα υπολογίσιμο ποσοστό στο σύνολο των θανάτων που σημειώνονται στην επικράτεια. Η Ομοσπονδιακή Επιτροπή Ελέγχου και Αξιολόγησης της Ευθανασίας δημοσιοποίησε την ετήσια έκθεσή της, ρίχνοντας φως στα δημογραφικά και ιατρικά χαρακτηριστικά των πολιτών που ζητούν συνδρομή για να καταλήξουν. Η ανάλυση αυτών των δεδομένων αναδεικνύει βαθιές κοινωνικές και πολιτισμικές διαφορές.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Περισσότεροι από 4.400 ασθενείς προχώρησαν στην τελική διαδικασία κατά τη διάρκεια του 2025.
- Ο καρκίνος και οι πολλαπλές χρόνιες παθήσεις αποτελούν τις βασικότερες αιτίες των αιτημάτων.
- Το 67,1% των ανθρώπων επέλεξε να αφήσει την τελευταία του πνοή στο οικείο περιβάλλον του σπιτιού του.
Το ιατρικό υπόβαθρο των ασθενών: Ποιες παθήσεις οδηγούν στην απόφαση
Κατά τη διάρκεια του 2025, ο συνολικός αριθμός των ανθρώπων που υποβλήθηκαν στη διαδικασία ανήλθε στους 4.486, σημειώνοντας μια αύξηση της τάξης του 12,4% σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος, αντιπροσωπεύοντας πλέον το 4% των συνολικών θανάτων στη χώρα, έναντι 3,6% που είχε καταγραφεί το 2024. Εξετάζοντας τα ιατρικά αίτια που ωθούν τους πολίτες σε αυτή την οριακή επιλογή, οι ογκολογικές ασθένειες κυριαρχούν σε ποσοστό 49,9%, ενώ ακολουθούν οι ασθενείς που ταλαιπωρούνται από συνδυασμό πολλαπλών παθήσεων συγκεντρώνοντας το 29,6%. Οι νευρολογικές διαταραχές αφορούν το 8,2% των περιπτώσεων, με τις αναπνευστικές και καρδιακές νόσους να καταλαμβάνουν μικρότερα μερίδια της τάξης του 3,3% και 2,4% αντίστοιχα. Η ιατρική κοινότητα διαχειρίζεται αυτά τα περιστατικά εφαρμόζοντας αυστηρά πρωτόκολλα ελέγχου.
Η ηλικιακή κατανομή των ασθενών καταδεικνύει ότι η συντριπτική πλειονότητα ανήκει στην τρίτη ηλικία, με το 73,7% των αιτούντων να ξεπερνά τα 70 έτη, ενώ σχεδόν οι μισοί (45%) βρίσκονται σε ηλικία άνω των 80 ετών. Αντίθετα, η προσφυγή στη συγκεκριμένη ιατρική πράξη από άτομα ηλικίας κάτω των 40 ετών παραμένει εξαιρετικά σπάνια, αγγίζοντας μόλις το 1,4%, με την επιτροπή να καταγράφει تنها μία περίπτωση ανηλίκου, ανεβάζοντας τον συνολικό αριθμό των ανήλικων ασθενών στους επτά από την έναρξη ισχύος της σχετικής νομοθετικής επέκτασης το 2014. Στατιστικά, δεν παρατηρείται σημαντική απόκλιση μεταξύ των φύλων, καθώς οι γυναίκες καλύπτουν το 52,2% των αιτημάτων και οι άνδρες το 47,8%. Τα ψυχιατρικά αίτια εμφανίζουν μια ήπια αυξητική τάση.
Η πολιτισμική διάσταση στα νοσοκομεία: Πώς διχάζεται ο χάρτης των αιτημάτων
Μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα παράμετρος που προκύπτει από την ανάλυση των εγγράφων είναι η εντυπωσιακή διαφοροποίηση ανάμεσα στις γλωσσικές κοινότητες του κράτους, καθώς τα γραπτά αιτήματα που συντάσσονται στα ολλανδικά είναι τριπλάσια σε αριθμό συγκριτικά με εκείνα της γαλλόφωνης πλευράς. Η συμπρόεδρος της επιτροπής, Jacqueline Hermans, αποδίδει αυτή τη σημαντική απόκλιση στην επικράτηση ενός πιο ανοιχτού διαύλου επικοινωνίας μεταξύ του ιατρικού προσωπικού και των ασθενών στη φλαμανδική περιοχή, όπου οι θεράποντες ιατροί παρουσιάζουν αναλυτικά όλες τις διαθέσιμες επιλογές, από την παρηγορητική φροντίδα μέχρι την εναλλακτική της ευθανασίας. Η ίδια εξήγησε πως η γαλλόφωνη ιατρική κοινότητα διατηρεί παραδοσιακά μια πιο πατερναλιστική στάση απέναντι στον πάσχοντα. Η επικοινωνιακή προσέγγιση καθορίζει τις τελικές αποφάσεις.
Πέρα από τα αμιγώς ιατρικά δεδομένα, ο χώρος διεξαγωγής της διαδικασίας αναδεικνύει την ψυχολογική ανάγκη των ασθενών για οικειότητα κατά τις τελευταίες στιγμές της ζωής τους, με το 67,1% να επιλέγει τον τερματισμό εντός της προσωπικής του κατοικίας, μακριά από το αυστηρό νοσοκομειακό περιβάλλον. Όπως επισημαίνει χαρακτηριστικά η Jacqueline Hermans, η κυρίαρχη επιθυμία των ανθρώπων που καταθέτουν το σχετικό αίτημα επικεντρώνεται στην προοπτική να φύγουν από τη ζωή σε καθεστώς απόλυτης γαλήνης, έχοντας γύρω τους τα μέλη της οικογένειάς τους και τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Το οικείο περιβάλλον λειτουργεί καταπραϋντικά στην αποδοχή του τέλους.
