Γερμανία – Η επιστροφή εκατομμυρίων πολιτών από τις καλοκαιρινές τους διακοπές φέρνει στην επιφάνεια μια νέα κοινωνική πραγματικότητα για τη χώρα. Η παραδοσιακή αίσθηση υπεροχής απέναντι στα υπόλοιπα ευρωπαϊκά κράτη έχει πλέον αντικατασταθεί από τον προβληματισμό, καθώς οι ταξιδιώτες διαπιστώνουν σημαντικές υστερήσεις στις εγχώριες υποδομές, την ψηφιοποίηση και τις καθημερινές υπηρεσίες.
Τα σημαντικότερα με μια ματιά
- Φθηνότερη βενζίνη κατά 20 λεπτά και τρένα με 240 χλμ/ώρα στην Αυστρία.
- Πλήρης μετάβαση στις ηλεκτρονικές πληρωμές σε Σκανδιναβία και Λονδίνο.
- Κλιματιζόμενο μετρό στην Ισπανία και άριστες συνδέσεις διαδικτύου στη Σουηδία.
Η σύγκριση με τις ευρωπαϊκές υποδομές
Όσοι διασχίζουν τα σύνορα από την Ολλανδία προς τη Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία αντιλαμβάνονται αμέσως την αλλαγή από την ποιότητα της ασφάλτου και την εγκαταλελειμμένη εικόνα των συνοριακών σταθμών. Σύμφωνα με αναφορές στα γερμανικά μέσα ενημέρωσης, οι συγκρίσεις επεκτείνονται σε ολόκληρη την Ευρώπη. Οι πολίτες επιστρέφουν περιγράφοντας σύγχρονα, κλιματιζόμενα δίκτυα μετρό στην Ισπανία, αψεγάδιαστες συνδέσεις διαδικτύου στη Σουηδία και μια πλήρως ψηφιοποιημένη οικονομία χωρίς μετρητά, όπου όποιος χρησιμοποιεί χαρτονομίσματα αντιμετωπίζεται με έκπληξη.
Χαρακτηριστική είναι η εμπειρία του ηθοποιού Sky DuMont, ο οποίος περιέγραψε τον ενθουσιασμό του για τη λειτουργικότητα της Αυστρίας. Όπως σημείωσε, στη γειτονική χώρα τα τρένα ταξιδεύουν με 240 χιλιόμετρα την ώρα και με απόλυτη ακρίβεια, ενώ τα καύσιμα είναι αισθητά φθηνότερα. Αντιθέτως, στη συνοικία Blankenese του Αμβούργου όπου διαμένει, συχνά αντιμετωπίζει προβλήματα ακόμη και με το βασικό δίκτυο κινητής τηλεφωνίας.
Η ιστορική μεταστροφή της εθνικής εικόνας
Στο παρελθόν, τα ταξίδια αναψυχής αποτελούσαν μια μορφή επιβεβαίωσης για την εγχώρια οικονομική ισχύ. Ο ιστορικός και κοινωνιολόγος Hasso Spode εξηγεί ότι την περίοδο του οικονομικού θαύματος κυριαρχούσε ένα αίσθημα ανωτερότητας, με τους τουρίστες να αντιμετωπίζουν συχνά υποτιμητικά τις υποδομές των μεσογειακών χωρών, όπως η Ιταλία. Η φράση πως στην πατρίδα τους όλα λειτουργούν καλύτερα αποτελούσε σήμα κατατεθέν των ταξιδιωτών εκείνης της εποχής.
Σήμερα, οι ρόλοι φαίνεται να έχουν αντιστραφεί, καθώς η χώρα αντιμετωπίζει πλέον η ίδια τον χαρακτηρισμό του οργανωτικού χάους. Παράλληλα, τα παλαιότερα αισθήματα συστολής που διακατείχαν μερίδα πολιτών στο εξωτερικό, οι οποίοι απέφευγαν την επαφή με συμπατριώτες τους για να μην τραβήξουν την προσοχή, δίνουν τη θέση τους σε μια νέα πραγματικότητα. Παρά την εσωτερική κριτική, ωστόσο, διεθνείς μελέτες κατατάσσουν τους Γερμανούς ως τους δεύτερους πιο αγαπητούς τουρίστες παγκοσμίως, αμέσως μετά τους Ιάπωνες.
Πολιτικές και κοινωνικές προεκτάσεις
Η συνειδητοποίηση ότι πολλές χώρες έχουν ξεπεράσει το εγχώριο μοντέλο οργάνωσης δημιουργεί βαθύτερους τριγμούς. Ο καθηγητής ψυχολογίας Ulrich Schmidt-Denter προειδοποιεί ότι η απώλεια αυτού του αισθήματος υπεροχής ενδέχεται να τραυματίσει τη συλλογική αυτοπεποίθηση. Σύμφωνα με τον ειδικό, αυτή η απογοήτευση εγκυμονεί κινδύνους ακόμη και για την εμπιστοσύνη των πολιτών στο πολιτικό σύστημα και τους δημοκρατικούς θεσμούς, ενώ συνδέεται άμεσα με την καταγεγραμμένη αύξηση της επιθυμίας για μετανάστευση.
Παρά τις εμφανείς ελλείψεις στις σύγχρονες υποδομές, η σύνδεση με τον τόπο καταγωγής διατηρείται μέσα από στοιχεία της καθημερινότητας και της παράδοσης. Ακόμη και ο καγκελάριος Friedrich Merz έχει εκφράσει δημόσια την ανακούφισή του κάθε φορά που επιστρέφει από ταξίδια στο εξωτερικό, τονίζοντας χαρακτηριστικά ότι η αξία των εγχώριων αγαθών, όπως το παραδοσιακό ψωμί, γίνεται πλήρως αντιληπτή μόνο όταν κάποιος βρίσκεται μακριά.
Σημείωση: Και για να προλάβουμε τους κακοπροαίρετους… Το άρθρο βασίζεται σε ρεπορτάζ του γερμανικού πρακτορείου ειδήσεων DPA (έχει γραφτεί από Γερμανούς) και αναπαράγεται από μεγάλα γερμανικά ΜΜΕ, όπως Bild, Welt κ.α.
