Αυστρία – Ένα νέο, εξαιρετικά αυστηρό νομικό και φορολογικό καθεστώς ετοιμάζεται να επιβάλει η κυβέρνηση στην αγορά των εναλλακτικών καπνικών προϊόντων.
Από την 1η Απριλίου 2026, τα ηλεκτρονικά τσιγάρα στην Αυστρία, καθώς και τα δημοφιλή σακουλάκια νικοτίνης, μπαίνουν στο στόχαστρο των οικονομικών και υγειονομικών αρχών, με τις τιμές τους να αναμένεται να καταγράψουν σημαντική και απότομη άνοδο.
Ο εθνικός νομοθέτης αποφάσισε να βάλει οριστικό τέλος στο άναρχο τοπίο που επικρατούσε τα τελευταία χρόνια στην εγχώρια αγορά, εντάσσοντας πλέον και αυτές τις νέες κατηγορίες προϊόντων υπό την ομπρέλα του αυστηρού κρατικού μονοπωλίου καπνού.
Η εξέλιξη αυτή μεταφράζεται πρακτικά σε απόλυτο έλεγχο των καναλιών διανομής, δραστικό περιορισμό των νόμιμων σημείων πώλησης και, φυσικά, επιβολή βαρύτατων ειδικών φόρων κατανάλωσης που θα μετακυλιστούν άμεσα στις τσέπες των τελικών καταναλωτών.
Η ένταξη στο κρατικό μονοπώλιο και οι νέες τιμές λιανικής
Με βάση το επικαιροποιημένο νομοθετικό πλαίσιο, τα σακουλάκια νικοτίνης υπάγονται πλέον επισήμως στο κρατικό μονοπώλιο, γεγονός που σημαίνει ότι η τιμολόγησή τους δεν θα αφήνεται πια στους νόμους της ελεύθερης αγοράς.
Αντιθέτως, καθιερώνονται αυστηρά καθορισμένες και σταθερές τιμές λιανικής πώλησης, τις οποίες όλοι οι αδειοδοτημένοι έμποροι της χώρας οφείλουν να τηρούν με απόλυτη ευλάβεια.
Σύμφωνα με τις πρώτες διαρροές από τους κύκλους των επαγγελματιών του κλάδου και τις σχετικές εκτιμήσεις για τα προϊόντα μεγάλων πολυεθνικών ομίλων, όπως η Philip Morris, η οικονομική επιβάρυνση για τους τακτικούς καταναλωτές θα είναι άμεση και αισθητή.
Ένας μεγάλος αριθμός από τα συγκεκριμένα είδη αναμένεται να ανατιμηθεί κατά τουλάχιστον πενήντα λεπτά του ευρώ αμέσως με την καθολική εφαρμογή του νέου νόμου.
Αυτή η στοχευμένη οικονομική πολιτική δεν έχει αποκλειστικά εισπρακτικό χαρακτήρα για τα κρατικά ταμεία, αλλά εξυπηρετεί έναν ευρύτερο και κρίσιμο στρατηγικό στόχο στον τομέα της πρόληψης.
Οι αρμόδιες υγειονομικές αρχές ευελπιστούν ότι το αυξημένο οικονομικό κόστος θα λειτουργήσει άκρως αποτρεπτικά, μειώνοντας δραστικά την καθημερινή κατανάλωση αυτών των εθιστικών υποκατάστατων από τους πολίτες και ιδιαίτερα από τις πιο ευάλωτες, νεότερες ηλικιακές ομάδες που έχουν στραφεί μαζικά σε αυτές τις λύσεις.
Αυστηροί περιορισμοί στη διάθεση των υγρών αναπλήρωσης
Ριζικές ανατροπές δρομολογούνται και στον τρόπο με τον οποίο διατίθενται στο εμπόριο τα υγρά αναπλήρωσης.
Το δικαίωμα πώλησης περιορίζεται πλέον αποκλειστικά στα ειδικά αδειοδοτημένα καπνοπωλεία (Trafiken) και σε ελάχιστες, αυστηρά επιλεγμένες επιχειρήσεις που διαθέτουν τη σχετική κρατική παραχώρηση.
Προκειμένου να διασφαλιστεί η οικονομική βιωσιμότητα των παραδοσιακών καταστημάτων καπνικών ειδών, η κεντρική διοίκηση του μονοπωλίου διατηρεί το απόλυτο δικαίωμα να αρνηθεί τη χορήγηση νέων αδειών σε περιοχές όπου η τοπική αγορά θεωρείται ήδη υπερκορεσμένη από αντίστοιχα σημεία.
Παράλληλα, ο νομοθέτης βάζει ένα οριστικό και αδιαπραγμάτευτο φρένο στο ψηφιακό εμπόριο που ανθούσε μέχρι σήμερα.
Ο νέος νόμος περί φορολογίας καπνού απαγορεύει ρητά και κατηγορηματικά τις διαδικτυακές πωλήσεις και την αποστολή μέσω ταχυδρομείου για όλα ανεξαιρέτως τα προϊόντα που σχετίζονται με τον καπνό και τη νικοτίνη.
Επιπρόσθετα, η διάθεση αυτών των εξειδικευμένων ειδών σε χώρους εστίασης και αναψυχής θα υπόκειται στο εξής ακριβώς στους ίδιους αυστηρούς κανόνες που ισχύουν εδώ και δεκαετίες για τα παραδοσιακά πακέτα τσιγάρων, κλείνοντας έτσι κάθε πιθανό νομικό παραθυράκι.
Το χρονοδιάγραμμα των φόρων και η απαγόρευση διαφημίσεων
Το οικονομικό επιτελείο της χώρας έχει καταρτίσει ένα πολυετές και κλιμακούμενο σχέδιο φορολόγησης, το οποίο θα υπολογίζεται με βάση τον όγκο σε λίτρα για τα υγρά αναπλήρωσης και τη μάζα σε κιλά για τα στερεά υποκατάστατα.
Η αρχή γίνεται την άνοιξη του 2026, ωστόσο έχουν ήδη ψηφιστεί και έχουν «κλειδώσει» νέες, διαδοχικές αυξήσεις που θα ενεργοποιηθούν αυτόματα τον Φεβρουάριο του 2027 και του 2028.
Από αυτή τη σαρωτική φορολογική λαίλαπα δεν γλιτώνουν ούτε τα κλασικά προϊόντα καπνού και τα σύγχρονα συστήματα θέρμανσης, τα οποία θα δουν επίσης τους φόρους τους να αυξάνονται σταδιακά, ξεκινώντας από τον Φεβρουάριο του 2026.
Πέρα από το καθαρά οικονομικό σκέλος, το κράτος επιβάλλει μια πλήρη και καθολική απαγόρευση κάθε μορφής εμπορικής προώθησης και μάρκετινγκ.
Μέχρι τον Φεβρουάριο του 2028 το αργότερο, όλες οι δραστηριοποιούμενες εταιρείες υποχρεούνται να τερματίσουν οριστικά τα τρέχοντα συμβόλαια διαφήμισης και χορηγιών.
Τα προσδοκώμενα κρατικά έσοδα από αυτή την τεράστια φορολογική μεταρρύθμιση υπολογίζονται στο αστρονομικό ποσό των 500 εκατομμυρίων ευρώ έως το έτος 2029.
Η νομοθεσία προβλέπει ότι αυτά τα υπέρογκα κεφάλαια δεν θα χαθούν στον γενικό κρατικό προϋπολογισμό, αλλά θα δεσμευτούν αποκλειστικά για τη χρηματοδότηση κρίσιμων προγραμμάτων πρόληψης και ενημέρωσης στον ευαίσθητο τομέα της δημόσιας υγείας.
