Το προεκλογικό σύνθημα της AfD το 2024, «Το χρήμα μας για τους ανθρώπους μας», λαμβάνει πλέον μια εντελώς διαφορετική και ειρωνική ερμηνεία στη γερμανική επικαιρότητα.
Καθώς η χώρα εισέρχεται σε μια κρίσιμη εκλογική χρονιά, το κόμμα της γερμανικής ακροδεξιάς βρίσκεται αντιμέτωπο με σωρεία αποκαλύψεων που υποδεικνύουν ότι, για πολλά στελέχη του, οι «δικοί τους άνθρωποι» δεν ήταν άλλοι από τα μέλη των οικογενειών τους και το «χρήμα» προερχόταν απευθείας από τα κρατικά ταμεία.
Μια σειρά από δημοσιεύματα και εσωτερικές διαμάχες φέρνουν στο φως ένα εκτεταμένο δίκτυο οικογενειοκρατίας και αδιαφανών προσλήψεων, το οποίο διαπερνά ολόκληρη την κομματική ιεραρχία, από τα τοπικά γραφεία μέχρι την Ομοσπονδιακή Βουλή (Bundestag).
Το φαινόμενο της πρόσληψης συγγενών, συζύγων και ερωτικών συντρόφων φαίνεται να έχει λάβει διαστάσεις επιδημίας, μετατρέποντας πολιτικά γραφεία σε οικογενειακές επιχειρήσεις χρηματοδοτούμενες από τους Γερμανούς φορολογούμενους.
Δίκτυο διαπλοκής στην κορυφή της πυραμίδας
Οι αποκαλύψεις αγγίζουν τα υψηλότερα κλιμάκια της ηγεσίας. Ο ίδιος ο επικεφαλής του κόμματος, Tino Chrupalla, φέρεται να απασχολεί τη σύζυγο του βουλευτή της Σαξονίας, Roberto Kuhnert.
Παρόμοια πρακτική ακολουθείται και στον κύκλο της έτερης επικεφαλής, Alice Weidel. Ο στενός της συνεργάτης και κορυφαίος υποψήφιος στη Βάδη-Βυρτεμβέργη, Markus Frohnmaier, έχει εξασφαλίσει θέση εργασίας για τη σύζυγό του στο γραφείο του ομοσπονδιακού βουλευτή Johann Martel.
Αν και οι πρακτικές αυτές κινούνται συχνά στα όρια της νομιμότητας, εγείρουν σοβαρά ηθικά ζητήματα, καθώς οι μισθοί αυτοί δεν καταβάλλονται από τα κομματικά ταμεία, αλλά από τον κρατικό προϋπολογισμό.
Οι βουλευτές της Bundestag έχουν στη διάθεσή τους κονδύλια ύψους 26.000 ευρώ μηνιαίως για μισθοδοσία συνεργατών, ποσό που καθιστά τις συγκεκριμένες θέσεις εξαιρετικά προνομιούχες σε σχέση με τις αντίστοιχες στα τοπικά κοινοβούλια.
Οικογενειακή υπόθεση στη Σαξονία-Άνχαλτ
Το φαινόμενο λαμβάνει τις πιο ακραίες διαστάσεις του στο κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ, όπου η AfD φιλοδοξεί να κερδίσει τις επερχόμενες εκλογές του Σεπτεμβρίου.
Εκεί, ο κορυφαίος υποψήφιος Ulrich Siegmund έχει δει τον πατέρα του να προσλαμβάνεται στο γραφείο του βουλευτή Thomas Korell, με τις ετήσιες απολαβές του να αγγίζουν, σύμφωνα με ρεπορτάζ του ZDF, τα 92.000 ευρώ.
Ακόμη πιο ενδεικτική είναι η περίπτωση του κοινοβουλευτικού εκπροσώπου Tobias Rausch. Σύμφωνα με τις καταγγελίες, πέντε μέλη του ευρύτερου οικογενειακού του κύκλου έχουν βρει εργασία μέσω του κόμματος με κρατική χρηματοδότηση.
Η σύντροφός του εργάζεται ως εισηγήτρια στην κοινοβουλευτική ομάδα, ο κουνιάδος του σε γραφείο βουλευτή, ενώ τρία από τα αδέλφια του απασχολούνται από την ομοσπονδιακή βουλευτή Claudia Weiss. Ως αντάλλαγμα, η κόρη της Weiss βρήκε εργασία στην κοινοβουλευτική ομάδα του Rausch στο Μαγδεβούργο.
Εσωτερικός πόλεμος και αλληλοκατηγορίες
Η κατάσταση έχει προκαλέσει σφοδρές εσωκομματικές συγκρούσεις. Ο πρώην γενικός γραμματέας της AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ, Jan Wenzel Schmidt, βρίσκεται στο κέντρο ενός σκανδάλου, καθώς κατηγορείται ότι προσέλαβε εικονικά στο βουλευτικό του γραφείο υπαλλήλους της ιδιωτικής του εταιρείας ηλεκτρονικών τσιγάρων.
Αντιμέτωπος με το ενδεχόμενο διαγραφής, ο Schmidt απείλησε με αποκαλύψεις για εκτεταμένη ευνοιοκρατία και απάτες με οδοιπορικά έξοδα, οδηγώντας τον Ulrich Siegmund να τον χαρακτηρίσει «ύποπτο χαφιέ».
Οι προσπάθειες της ηγεσίας να κατευνάσει τα πνεύματα απέβησαν άκαρπες. Ο αντιπρόεδρος Kay Gottschalk παραιτήθηκε από τον ρόλο του διαμεσολαβητή, δηλώνοντας χαρακτηριστικά ότι «ούτε ο Πάπας δεν θα μπορούσε να τα καταφέρει».
Την ίδια ώρα, η ευρωβουλευτής Anja Arndt κατήγγειλε με επιστολή της το διοικητικό συμβούλιο της Κάτω Σαξονίας για σύσταση «καρτέλ θέσεων» και καθεστώς τρομοκρατίας, προκαλώντας την αντίδραση της ηγεσίας που έκανε λόγο για εκστρατεία διάλυσης του κόμματος.
Πολιτικές παρενέργειες ενόψει εκλογών
Ο κοινοβουλευτικός διευθυντής Bernd Baumann επιχείρησε να δικαιολογήσει τις προσλήψεις συγγενών ως «πράξη αυτοάμυνας», υποστηρίζοντας ότι λόγω του κοινωνικού στιγματισμού, είναι δύσκολο να βρεθούν άλλοι πρόθυμοι να εργαστούν για το κόμμα.
Ωστόσο, ο Reiner Holznagel, πρόεδρος της Ένωσης Φορολογουμένων, απέρριψε το επιχείρημα, τονίζοντας ότι «το νόμιμο δεν είναι απαραίτητα και ηθικό» και κατηγορώντας την AfD ότι καλλιεργεί εντύπωση πολιτικών εξυπηρετήσεων.
Οι αποκαλύψεις αυτές απειλούν να εκτροχιάσουν τη δυναμική της AfD σε μια χρονιά με πέντε κρίσιμες εκλογικές αναμετρήσεις.
Παρότι το κόμμα προηγείται στις δημοσκοπήσεις στη Σαξονία-Άνχαλτ με 39% και στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία με 35%, σε ομοσπονδιακό επίπεδο η πορεία του έχει σταθεροποιηθεί προς τα κάτω, στο 25%.
Ακόμη και ο επικεφαλής της AfD στη Θουριγγία, Björn Höcke, έκρουσε τον κώδωνα του κινδύνου, προειδοποιώντας ότι το κόμμα κινδυνεύει να αποτύχει από τα ίδια του τα λάθη.
Αντίθετα, ο αντιπρόεδρος Stephan Brandner βλέπει πίσω από τις αποκαλύψεις μια οργανωμένη εκστρατεία των «παλαιών κομμάτων», αν και παραδέχεται πως τυχόν κακώς κείμενα πρέπει να διορθωθούν.
Παρ’ όλα αυτά, πολιτικοί αναλυτές, όπως ο Benjamin Höhne από το Πολυτεχνείο του Chemnitz, εκτιμούν ότι το σκάνδαλο πλήττει τον πυρήνα της εικόνας της AfD ως «κόμμα καθαρότητας», απομακρύνοντας δυνητικούς ψηφοφόρους που βλέπουν την υπόσχεση για αλλαγή να μετατρέπεται σε καθεστώς διαπλοκής.
